Mpox, mity i manipulacja medialna
Prokremlowskie taktyki dezinformacyjne po raz kolejny instrumentalizują lęki o zdrowie w Afryce, odtwarzając śmiercionośne kampanie z czasów zimnej wojny, które niegdyś podsycały negowanie HIV/AIDS.
Teorie spiskowe i dezinformacja na temat mpox odzwierciedlają podręczniki propagandowe sprzed dziesięcioleci. Ujawniamy, dlaczego demaskowanie dezinformacji żerującej na strachu o zdrowie jest konieczne, by przeciwdziałać rozprzestrzenianiu się śmiertelnych chorób – równolegle z dostarczaniem szczepionek.
Pojawia się nowa forma mpox
Mpox to wirus spokrewniony z ospą prawdziwą, występujący głównie w Afryce Środkowej i Zachodniej, rozprzestrzeniający się między zwierzętami i ludźmi. Powoduje wysypkę z tworzącymi się strupami, gorączkę i obrzęk węzłów chłonnych. U większości osób objawy są łagodne, ale może mieć poważniejszy przebieg u dzieci, kobiet w ciąży lub u każdego z osłabionym układem odpornościowym.
Wirus został po raz pierwszy zidentyfikowany w 1958 roku w Kopenhadze u małp, które przybyły z Singapuru, dlatego pierwotnie nazywano go ospą małpią. Pierwszym przypadkiem u człowieka było niemowlę w 1970 roku w Demokratycznej Republice Konga (DRK).
We wrześniu 2023 roku pojawiła się nowa wersja wirusa mpox – znana jako klad 1b – w górniczym miasteczku Kamituga w prowincji Kiwu Południowe (DRK). Chociaż wcześniejsze ognisko zostało opanowane dzięki szczepionkom i działaniom z zakresu zdrowia publicznego, ta nowa forma szybko się rozprzestrzeniła.Do stycznia 2024 r. rozprzestrzeniła się na cały kraj, co skłoniło Światową Organizację Zdrowia (WHO) do ogłoszenia globalnego stanu zagrożenia zdrowia publicznego w sierpniu tego samego roku.
Blizny z epoki kolonialnej napędzają współczesne teorie spiskowe
Wiele osób w Afryce jest podejrzliwych wobec władz zdrowia publicznego. Kolonialne nadużycia medyczne stworzyły trwałą nieufność. Dziś fałszywe informacje rozprzestrzeniają się w internecie jeszcze szybciej. Niektóre wpływowe osoby, takie jak togijski aktywista i postać mediów społecznościowych Egountchi Behanzin, błędnie sugerują, że mpox został stworzony w europejskich wojskowych laboratoriach, aby wysterylizować kongijskie społeczności lub aby pomóc firmom farmaceutycznym zarabiać pieniądze. Tego rodzaju teorie spiskowe przypominają dawne z czasów zimnej wojny.
Już w 1983 r. Związek Radziecki rozpoczął kampanię znaną jako Operacja Denver lub INFEKTION. KGB podsunęło sfabrykowaną historię w indyjskiej gazecie, twierdzącą, że HIV/AIDS został stworzony przez armię USA jako broń biologiczna. Kłamstwo rozprzestrzeniło się poprzez radzieckie media i sprzymierzone agencje wywiadowcze do ponad 80 krajów.Wpłynęło to nawet na takich przywódców jak południowoafrykański prezydent Thabo Mbeki, który zignorował naukę i odmówił zapewnienia pacjentom leczenia HIV – decyzję, która zdaniem badaczy z Harvardu doprowadziła do ponad 330 000 zgonów, którym można było zapobiec.
W rezultacie pozostaje to jedną z najbardziej szkodliwych kampanii dezinformacyjnych w historii. Proszę zobaczyć także to śledztwo New York Times – wideo.
Czasy i wirusy się zmieniają, taktyki pozostają takie same
Dziś sieci powiązane z Rosją stosują podobne sztuczki. Grają na obawach związanych z pandemiami i biorą na cel choroby takie jak mpox, Marburg, Ebola i malaria – często podsycając rasizm, strach i podziały. Jedna plotka fałszywie powiązała mpox ze społecznościami LGBTIQ+, powodując większą stygmatyzację i ryzyko odwetu.Francuskojęzyczny Behanzin, który rozpowszechniał fałszywe twierdzenia na temat szczepionek przeciw malarii, miał również — jak podawał The Wall Street Journal — otrzymywać wynagrodzenie od rosyjskich podmiotów.
Do sierpnia 2024 r. rosyjskie media państwowe, takie jak Sputnik i TASS, chwaliły rosyjskie szczepionki oraz wysiłki naukowe rosyjskiego Instytutu Gamalei i Rospotrebnadzoru, jednocześnie podważając wiarygodność zachodniej pomocy.
Cel? Sprawić wrażenie, że Zachód — z WHO ONZ jako rzekomą marionetką — stoi za wybuchami epidemii wirusów i niebezpiecznymi szczepionkami, a jednocześnie przedstawiać Rosję jako prawdziwego sojusznika Afryki.
Dziesięciolecia po tym, jak Operacja Denver zasiała zabójcze wątpliwości dotyczące HIV/AIDS, podobne szkody w Afryce mogą po raz kolejny wynikać bardziej z przekonań niż z biologii. Jeśli dezinformacja nie zostanie zwalczona, same szczepionki nie powstrzymają chorób w Afryce i gdzie indziej. Mpox pozostaje poważnym kryzysem zdrowia publicznego, podobnie jak powszechna nieufność społeczna.
Nie daj się zwieść.
