Wykres tygodnia: 100 000
Baza danych EUvsDisinfo zawiera ponad 450 przykładów prokremlowskich twierdzeń dezinformacyjnych w języku niemieckim, zebranych w latach 2015–2021. Nasza analiza pokazuje, że artykuły, w których pojawiły się te twierdzenia dezinformacyjne, były polubione, udostępniane i komentowane w mediach społecznościowych ponad 100 000 razy (do września 2021 r.).
Na potrzeby naszej analizy wzięliśmy 448 przykładów prokremlowskich twierdzeń dezinformacyjnych, które pojawiły się wyłącznie w języku niemieckim (liczba przykładów twierdzeń dezinformacyjnych w bazie EUvsDisinfo odnoszących się do Niemiec w wielu językach jest niemal dwukrotnie większa – 848). Użyliśmy narzędzia analitycznego Buzzsumo, aby sprawdzić, jak szeroko te twierdzenia w języku niemieckim rozprzestrzeniły się w mediach społecznościowych.Buzzsumo zwróciło wyniki dla 352 z twierdzeń, pokazując, że łączna suma zaangażowań na platformach takich jak Facebook, Twitter i Pinterest przekroczyła 100 000.

Pięć artykułów zawierających twierdzenia dezinformacyjne, które wzbudziły największe zaangażowanie, odzwierciedla niektóre z najbardziej prominentnych tropów prokremlowskich narracji na temat wojny w Syrii, NATO i ćwiczeń wojskowych, dyskredytowania białoruskiej opozycji, kryzysu migracyjnego oraz, oczywiście, otrucia Aleksieja Nawalnego.
Dezinformacja to tylko wierzchołek góry lodowej
To jednak stanowi jedynie wierzchołek góry lodowej obecności prokremlowskich mediów w Niemczech. A problem wykracza daleko poza dezinformację, tj. twierdzenia, które da się weryfikowalnie uznać za fałszywe.
Według German Marshall Fund Rosja ma nieproporcjonalnie duży wpływ w Niemczech poprzez wspierany przez państwo kanał RT Deutsch. Nasza analiza to potwierdza. W porównaniu z niektórymi z najczęściej czytanych mediów w Niemczech, RT Deutsch ma jedną z najmniejszych publiczności w mediach społecznościowych (Facebook i Twitter); jednak to, czego brakuje mu pod względem wielkości, rekompensuje aktywnością.Łączna liczba postów na Facebooku i tweetów z kont RT Deutsch od stycznia do września 2021 roku ustępuje jedynie „Frankfurter Rundschau”, niemieckiemu dziennikowi, i jest zdecydowanie wyższa niż w przypadku drugiej sieci Kremla w Niemczech, Sputnika (niedawno przemianowanego na SNA news.)

Od 1 stycznia do 2 września 2021
Biorąc pod uwagę liczbę interakcji w mediach społecznościowych (Facebook i Twitter), RT ma rywala jedynie w postaci BILD, który otrzymał łącznie o 40 procent więcej interakcji niż RT Deutsch, mimo że odbiorcy BILD są niemal pięciokrotnie liczniejsi na Facebooku i 35-krotnie liczniejsi na Twitterze. Odbiorcy RT Deutsch znacznie aktywniej angażują się więc w treści RT.

Od 1 stycznia do 2 września 2021
Oczywiście nie wszystkie z tych tysięcy postów w mediach społecznościowych zawierają dezinformację.Jednak, jak zauważył German Marshall Fund, RT Deutsch „rozpowszechnia lub tworzy treści wokół określonych stanowisk w kwestiach kulturowych, aby zaostrzać podziały społeczno‑polityczne […] Wzmacniało kontrowersje wokół koronawirusa, aby nadszarpnąć wiarygodność rządu oraz instytucji państwowych.”
Innymi słowy, stara się siać podziały i polaryzować.
Hiperaktywność odbiorców RT Deutsch ma w tym kontekście znaczenie. Treści, które wywołują większe zaangażowanie, rozprzestrzeniają się w sieci znacznie szerzej. Pięć najbardziej angażujących postów RT Deutsch z 2021 roku pokazuje, że szczególnie dzielące nagłówki rozchodzą się najdalej – zwłaszcza w odniesieniu do pandemii, szczepień i krajowych środków ograniczających rozprzestrzenianie się wirusa.

Styczeń–wrzesień 2021, według buzzsumo.com.Nagłówki to (od góry do dołu: „Doniesienie medialne: od jesieni przy zakupach w supermarkecie obowiązkowe będą również zaświadczenia o szczepieniu i testy”; „Szczepić, aż przyjdzie lekarz: Instytut Paula Ehrlicha zgłasza setki zgonów”; „Europejski Trybunał Praw Człowieka daje zielone światło dla obowiązkowych szczepień”; „Jezioro Bodeńskie: trzynastu pensjonariuszy domu opieki umiera, jedenastu z nich po szczepieniu przeciwko koronawirusowi”; „Berliński sędzia składa w Karlsruhe skargę konstytucyjną przeciwko niemieckiej polityce pandemicznej”.
Nowa „normalność”
W następstwie wyborów europejskich w 2019 r. zaobserwowaliśmy, że zamiast organizowania zakrojonych na szeroką skalę, skoordynowanych zagranicznych kampanii wpływu, prorosyjscy (prokremlowscy) aktorzy dezinformacyjni skupiali się głównie na podsycaniu w Europie postaw dzielących społeczeństwo, populistycznych oraz antyestablishmentowych. Wydaje się, że trend ten się utrzymuje, coraz bardziej zacierając granice między manipulacją informacją a autentyczną debatą publiczną.
Przeczytaj także:
Oczernianie Niemiec; Zabieganie o Niemcy