Listopadowa niespodzianka: antysemicka rocznica
Setna rocznica rewolucji rosyjskiej z 1917 roku, która przypadła w zeszłym miesiącu, minęła bez istotnych obchodów ze strony rosyjskich władz i nie forsowano ani pozytywnej, ani negatywnej oficjalnej interpretacji. Jak opisaliśmy w październiku, jedynym medium powiązanym z państwem, któremu pozwolono szerzej odnieść się do rocznicy, był międzynarodowy megafon Kremla, RT (Russia Today): wieloplatformowy projekt RT o 1917 roku był skierowany do cudzoziemców, z odpolitycznionym przekazem i oprawą graficzną nawiązującą do stylu sowieckiej propagandy plakatowej, który tradycyjnie cieszy się popularnością wśród turystów odwiedzających Rosję. Potencjał politycznego przekazu w projekcie RT był tak jałowy, że Stalin miał własny profil na Twitterze, gdzie żartobliwie nazywano go „Joe Stalin”.
„Mord rytualny”
Jednak krótko po tym, jak minęła właściwa data rocznicy, dla rosyjskich odbiorców przygotowano listopadową niespodziankę. Rosyjska Cerkiew Prawosławna zwróciła się do federalnych śledczych z prośbą o ponowne otwarcie sprawy zabójstwa ostatniego cara Rosji, Mikołaja II, oraz jego rodziny (zob. zdjęcie powyżej) w 1918 roku.Kościół wprost poprosił śledczych o udzielenie odpowiedzi na pytania, czy zabójstwo było „mordem rytualnym”.
Jak niezależna Meduza wyjaśnia w swoim anglojęzycznym wydaniu, termin „rytualny” w tym kontekście ma specyficzną historię i może oznaczać tylko jedno: przywódcy Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego są otwarci na teorię, która dopatruje się w zabójstwie tajnego żydowskiego, kabalistycznego rytuału, zawierającego elementy ofiary z człowieka.
„Oparta na paranoi teoria spiskowa”
Obawy dotyczące tych najnowszych wydarzeń pojawiły się w wielu rosyjskich niezależnych mediach; „Nowaja Gazieta” szeroko omawiała ten temat w licznych artykułach, w tym w jednym autorstwa Aleksandra Sołdatowa pod tytułem „’Protokoły mędrców Syjonu’, teraz jako dowód w sprawie karnej”.Sołdatow opisuje bliskie związki między Cerkwią a Kremlem i dochodzi do wniosku, że „kiedy Cerkiew domaga się śledztwa w sprawie tego, czy zabójstwo cara i jego rodziny 17 lipca 1918 roku było ‘rytuałem’, wówczas nie jest to nic innego jak przełożenie oficjalnej propagandy na język cerkiewny: trzeba znaleźć zewnętrznych i wewnętrznych wrogów, którzy sprawiają w Rosji kłopoty” – mówi Sołdatow, po czym kontynuuje: „Z punktu widzenia oficjalnej szowinistycznej ideologii, rozpowszechnianej w Rosji za pośrednictwem telewizji piorącej mózgi, nasza historia jest wyłącznie powodem do dumy, stanowi nieprzerwany ciąg wielkich zwycięstw; a jeśli w tej historii są ciemne karty, to stoją za nimi podejrzani cudzoziemcy. To zwykła teoria spiskowa oparta na paranoi. Nie potrafią dostrzec w okrucieństwach Rewolucji narodu rosyjskiego, widzą tylko zewnętrznych wrogów, piątą kolumnę uformowaną w Rosji za ‘zachodnie pieniądze’; a cara nie zabili rosyjscy rewolucjoniści, lecz źli talmudyści, którzy złożyli go w ofierze diabłu.”
Rewizjonizm historyczny i wieczna „rusofobia”
Kiedy prokremlowska kampania dezinformacyjna zabiera się za pisanie własnej wersji przeszłości, jest to zazwyczaj pośredni sposób promowania określonej narracji na temat teraźniejszości.W zeszłym tygodniu, na przykład, widzieliśmy, jak historia Praskiej Wiosny z 1968 r. została wykorzystana jako pośredni sposób mówienia o ukraińskiej Rewolucji Godności (Majdanie) z 2014 r.. Podobnie, dezinformacja o rzekomym „żydowskim mordzie rytualnym” sprzed niemal 100 lat może służyć utrwaleniu i ponownemu podkreśleniu narracji o współczesnych spiskach, które rzekomo wymierzone są w Rosję i jej interesy.
W centrum tej narracji znajduje się pojęcie antyrosyjskich spisków, których słowem-kluczem we współczesnej kremlowskiej dezinformacji stała się „rusofobia”; termin ten jest tradycyjnie używany przez rosyjskie media rządowe jako uniwersalne wyjaśnienie, gdy polityka i działania Rosji spotykają się ze sprzeciwem i obawami ze strony społeczności międzynarodowej. Idea rusofobii jest forsowana w kontekście rocznicy poprzez zaszczepianie poglądu, że nie jest to jedynie problem współczesny, lecz że Rosja zawsze była celem wrogich sił zewnętrznych.
Szowinistyczne trendy w prokremlowskiej dezinformacji
To nie pierwszy raz, gdy antysemityzm oraz inne formy rasizmu i nienawiści wobec mniejszości stały się kluczowe w prokremlowskiej kampanii dezinformacyjnej. Wcześniej opisywaliśmy ataki na żydowskie społeczności w Rosji, antysemickie teorie spiskowe oraz wykorzystywanie seksistowskiej, rasistowskiej i homofobicznej mowy nienawiści na żywo na antenie.REN TV, ogólnokrajowy prorosyjski kanał telewizyjny, poświęcił cały program twierdząc, że osoby LGBT są „chore i zboczone”.
Dalsza lektura:
Mit „rusofobii”: odwoływanie się do najniższych uczuć
RT i to, co wydarzyło się w 1917 roku
Rosyjska telewizja państwowa promuje teorię spiskową o Rothschildach
Homofobiczna mowa nienawiści w rosyjskiej telewizji
(Zdjęcie: Wikimedia Commons)
